"Chơi trội" ở Nhật Bản: Tốt hay xấu? - Waku Waku

Explore, Experience
Enjoy Japan

Việc làm

"Chơi trội" ở Nhật Bản: Tốt hay xấu?

Việc trở nên quá nổi bật có thể nâng tầm hoặc vùi dập sự nghiệp của bạn ở xứ sở hoa anh đào đấy!

Kevin Chan

Kevin Chan

Published on 27 Mar, 12:00

Có một câu thành ngữ về cuộc sống ở Nhật như này: "出る釘は打たれる" (Deru kugi wa utareru), nghĩa là "Cái cọc lòi ra sẽ bị đánh".

Câu nói này dễ dàng giúp chúng ta liên tưởng được điều gì sẽ xảy ra đối với những người khác biệt, vì bất kỳ lý do gì, ở chốn công sở - nhưng đừng lo!

Có nhiều cách cũng như những lý do đúng đắn để bạn "chơi trội" ở nơi làm việc mà vẫn tránh được việc "bị đánh".

1. Ghi chú

Nghe có vẻ hơi dở hơi nhưng khi chìm trong niềm hân hoan lúc nhận được việc và chuẩn bị chuyển đến Nhật sống thì bạn đã từng dành thời gian nghiên cứu về cuộc sống ở đây chưa?

Lúc đầu tôi chuyển đến Nhật do công việc, và nói thật là, tôi biết rất ít về đất nước này.

Giờ nghĩ lại thì, nếu có cơ hội làm lại, tôi nghĩ mình sẽ học thêm một chút tiếng Nhật. Ngoài ra tôi cũng sẽ tìm hiểu về một vài điều luật cơ bản cũng như xã hội Nhật Bản - như việc uống rượu chỉ được cho phép tại một vài nơi nhất định hay không, hay nói chuyện với người khác giới có phải hành động thích hợp.

Những điều đơn giản như vậy sẽ giúp ích rất nhiều khi tôi đến Nhật.

"Nhờ" sự thiếu hiểu biết này, có lẽ tôi đã được mang ấn tượng là một người ngoại quốc vô cùng ngu ngơ.

Tôi vẫn nhớ khi các đồng nghiệp người Nhật nổi giận với tôi vì những lý do tôi sẽ chẳng nhớ lại được, vì lúc đó tôi không nói được tiếng Nhật và cũng không thể nhớ được những tình huống xoay quanh vụ việc đó là như thế nào.

Bạn có thể đưa ra lập luận rằng "Nên có những ngoại lệ dành cho người nước ngoài chứ".

Điều này có thể đúng, nhưng giành phần thắng trong cuộc tranh cãi đó không đồng nghĩa với việc bạn sẽ dành được cảm tình của đồng nghiệp. Cố gắng hòa mình cùng mọi người không phải lúc nào cũng là cách đúng, nhưng nó có thể giúp bạn kiếm thêm đồng minh cũng như bạn bè khi còn là "ma mới".

Tôi khuyên các bạn nên xem các video trên Youtube về cuộc sống ở Nhật, hoặc tham gia các nhóm của người nước ngoài đang sống tại Nhật trên Facebook.

Điều này sẽ cho bạn một điểm bắt đầu để thu thập kinh nghiệm và kiến thức, và cũng đồng nghĩa với việc bạn sẽ có thể tránh được rất nhiều faux pas (những hành động, lời nói, cách ăn mặc… đi trái với các luật bất thành văn trong sinh hoạt, giao tiếp, ứng xử) ở Nhật Bản.

2. Ăn mặc giản dị

Đối với vấn đề thời trang và vẻ ngoài ở Nhật Bản, ít chính là nhiều (less is more). Bất kỳ thứ gì quá nổi bật hoặc có thể bị coi là khác thường đều phải bị loại bỏ.

Với phụ nữ

Khi tôi nói chuyện với một đồng nghiệp nữ để xin lời khuyên dành cho các chị em, cô ấy nói rằng, "Chúng tôi may hơn đấy. Thường thì các anh đều phải mặc vest, nhưng chúng tôi thì có thể diện một chiếc 'áo cánh thật lộng lẫy' hoặc những bộ đồ bình thường hơn một chút."

Đúng vậy, nhưng tôi lại chưa từng thấy cô ấy mặc đồ có màu gì ngoài đen, xám hoặc trắng.

Cô ấy cũng không đeo bất kỳ thứ trang sức bắt mắt nào, vậy nên nếu bạn có đam mê với mấy thứ kim loại đó thì nhớ để chúng ở nhà hoặc chỉ đeo vào ngày nghỉ thôi nhé vì đó là một cách hữu hiệu để nắm bắt sự chú ý theo cách cực kỳ sai.

Đồng nghiệp của tôi cũng nói rằng những phát minh về mỹ phẩm đúng là cứu cánh cho phụ nữ. "Anh sẽ không bao giờ muốn có một cuộc trò chuyện lúng túng với quản lý về việc không trang điểm đâu."

Ấy vậy mà, cô ấy lại nhắc đến lần một đồng nghiệp tô son đỏ tươi khi đi làm nên bị gọi vào phòng quản lý và sau đó đã phải đi thẳng vào nhà vệ sinh để tẩy son.

Cô ấy nói quy tắc bất thành văn đầu tiên là hãy hỏi các đồng nghiệp xung quanh.

Quản lý đã đặt ra những quy tắc về những điều nên và không nên nói, nhưng các đồng nghiệp sẽ luôn hỗ trợ và sẽ cho bạn biết khi nào gu thời trang của bạn vượt qua giới hạn.

Với đàn ông

Với phái nam, từ kinh nghiệm của tôi thì nên ăn mặc đơn giản. Tôi để tóc ngắn, nhưng nếu bạn thích tóc dài thì hãy giữ đầu tóc thật gọn gàng.

Đối với những công ty cho để râu cũng vậy. Một bộ râu dê gọn gàng không phải vấn đề gì lớn, nhưng nếu trông bạn như vừa trở về sau một chuyến cắm trại 3 ngày trong núi sâu thì có lẽ một vài người sẽ đặt câu hỏi đấy.

Tôi luôn mặc sơ mi trắng và một bộ vest công sở bình thường, và tôi thấy nó hoàn toàn ổn. Tôi nhớ có lần tôi làm việc với một quý ông vừa xuống sân bay đã sẵn sàng bắt tay ngay vào công việc - khi vẫn đang diện một bộ vest Armani bóng loáng.

Các quản lý vẫn vui vẻ và cũng rất lịch sự với người đó, nhưng lại nhắc riêng với tôi để bảo anh ấy tìm một bộ đồ nào đó "bình thường hơn".

Tuy không được nêu lên rõ ràng (cũng như rất nhiều điều khác) nhưng có thể hiểu hình xăm là không được phép.

Kể cả công ty thoải mái nhất Nhật, bạn ắt hẳn sẽ bị dòm ngó nếu để lộ hình xăm của mình khi tham gia cuộc họp. Có một câu chuyện rất dài giải thích lý do tại sao các công ty Nhật Bản không thích nhân viên xăm hình, nhưng chúng ta sẽ dành điều đó cho một bài viết khác.

3. Làm chủ

Dù tôi đã dành phần lớn bài viết để nói về việc đừng trở nên quá đặc biệt, tôi nghĩ phần cuối này mới là phần quan trọng nhất cần nhớ: bạn rất đặc biệt.

Bạn (có lẽ) không phải người Nhật, và bạn sẽ rất dễ thu hút sự chú ý, bất kể bạn cố gắng cư xử hay nói chuyện giống người bản xứ như thế nào. Đó không hẳn là điều xấu, mà đơn giản chỉ là điều hiển nhiên - và cũng hoàn toàn bình thường!

Hãy làm chủ vị thế không-phải-người-Nhật của mình.

Cho phép mình có cơ hội học hỏi về nước Nhật, tôn trọng văn hóa bản địa, nhưng đừng đè nặng chính mình với việc hiểu những quy luật bất thành văn trong xã hội mà một người Nhật Bản trưởng thành sẽ hiểu.

Hãy nói chuyện với cấp trên của bạn rằng "Tôi là người mới nên làm ơn hãy cho tôi biết những gì tôi cần biết".

Điều này có thể sẽ chẳng thay đổi được gì, nhưng ít nhất cấp trên sẽ biết được rằng bạn đang cố gắng, và tôi sẽ không hề khoa trương khi nói cố gắng là một hành động cực kỳ quan trọng ở Nhật Bản.

Đôi khi, việc bạn không phải là người Nhật thậm chí sẽ trở thành một tài sản quý của công ty, nếu bạn cho phép bản thân trở nên nổi bật so với một tập thể đồng đều ở chốn công sở Nhật Bản.

Chúc bạn may mắn với cuộc sống nơi công sở - hãy tìm hiểu xem "khu vực cấm" nằm ở đâu và cố gắng đừng để "bị đánh" nhé.

Nhưng nếu vấn đề xảy đến và bạn biết trước được điều đó thì hãy đối đầu và đừng lảng tránh. Nếu bạn nổi bật vì lý do đúng đắn, các đồng nghiệp sẽ trân trọng, thậm chí sẽ cảm ơn bạn về điều đó.

1
Kevin Chan

Kevin Chan

Kevin is a professional writer with experience in music, education, news media and entertainment. He graduated from the University of Toronto with a degree in English before moving to Japan for work. He's lived all over Japan, spending time in Kanto, Chubu, Kinki and Okinawa.

From the same author

Zooming ahead to catch up with working online

As COVID-19 rages on, Japan begrudgingly tries out new forms of business comm...

Kevin Chan Kevin Chan · Work · 3 months ago

0
How to quit your job in Japan

Seems easy enough, right? Think again. Here are Kevin's rules for quitting a ...

Kevin Chan Kevin Chan · Work · 5 months ago

1
Standing out in Japan: For better or worse?

Standing out could make or break your career in Japan!

Kevin Chan Kevin Chan · Work · 6 months ago

0

Others also read

Got something wrong on our system. Please reload and try again!
Success action!